Metaphor: ReFantazio
Social Lin… Więzi siłą protagonisty
Zgodnie ze wstępem – Metaphor: ReFantazio to Persona, tylko pod innym płaszczykiem. Turowa walka przeszła ciekawą przemianę, natomiast to, co dzieje się dookoła, to niemalże perfekcyjna „zżyna”. Chciałoby się powiedzieć, że jedna z najlepszych, no ale tutaj twórcy wzorowali się na własnym dziele. 🙂
Mamy więc znany schemat – zadanie główne należy wykonać w ciągu growych kilkunastu dni, a co się robi w międzyczasie, to już kwestia gracza. A jest co robić, bo każdy dzionek to popołudnie i wieczór wypełnione potencjalnymi aktywnościami. Niektóre, takie jak przyjmowanie zadań, bieganie po mieście i sklepach czasu nie zabierają, a inne już tak. Nie licząc zwiedzania lochów (zabierają cały dzień), główne aktywności gracza „zabierające czas” to rozwijanie pięciu cech władcy, rozwijanie więzi z sojusznikami czy podróż Gauntlet Runnerem do miejsca docelowego (to nie Tokio, tutaj metrem wszędzie nie dojedziesz). Ten element, w przeciwieństwie do walki, zostawia dość sporo swobody i da się spokojnie rozwinąć wszystkie cechy, ukończyć zadania i dungeony, wymaksować więzi bez wielkiego stresu, że „zabraknie czasu”. Twórcy pod koniec zostawiają naprawdę spory bufor, by domknąć wszystkie tematy.
Siedząc na ławce i obserwując świat, można rozwinąć mądrość. Polecam spacery także w życiu realnym.
Jeśli o więzi chodzi, to mamy tutaj mocno inne podejście niż w pozostałych grach Atlusa. Główny bohater jest młody, lecz bardzo skupiony na swoim celu, nie ma więc opcji romansowych z którąkolwiek z postaci. Poruszane tematy są ważne i uniwersalne, nie są jednak tak bardzo osobiste, jak w Personach. Nie poczułem do żadnej z postaci jakiejś ogromnej sympatii – ot, dobrzy ludzie walczący ze mną w słusznej sprawie.
To też nie tak, że Metaphor: ReFantazio nie niesie żadnego morału. Wręcz przeciwnie – uważam wątki poruszane w grze za bardzo ważne, jednak przez ich uniwersalność i wyraźne odcięcie świata gry od tego naszego nie czuję przywiązania. Dość powiedzieć, że piosenki kończące Persony 3-5 są u mnie na czarnej liście, bo zawsze się przy nich przesadnie wzruszam, wspominając wspaniałe przygody i przyjaciół, których w tych grach zostawiłem. Metaphor po ukończeniu gry po 75 godzinach (chociaż Steam pokazuje 108) zostawił poczucie osiągnięcia celu i wprowadzenia zmian w podejściu do życia, ale wzruszeń związanych z więziami tutaj nie ma.
Wydajnościowy roller-coaster
Metaphora ogrywałem na PC, Legionie i Steam Decku. PC mam mocnego, więc na spokojnie wyciągałem stałe 144 klatki w 1440p. Gorzej już było na konsolach przenośnych. Na Steam Decku gra wygląda i działa gorzej, niż Persona 3 Reload. Prawdopodobnie przez większe lokacje i ich szczegółowość. Mam jednak wrażenie, że w 2016 roku Persona 5 na PS3 potrafiła być ładniejsza, może to być wrażenie mylne ze względu na różnicę w użytej palecie kolorów. Metaphor jest dość wyblakły, i nawet przejście na Steam Decka OLED nie poprawiło sytuacji. Nie pomagają też dość małe ikonki i niedopasowanie proporcji ekranu. Gra ma czarne pasy na dole i u góry ekranu, co jest widoczne na załączonych screenshotach. Da się to „wytegować” modami, ale ja oceniam to, co dostajemy podstawowo od twórców gry.
Czasami bywałem pod wrażeniem ilości postaci na ekranie przy zadowalającej wydajności.
Zarzutów nie mam do designu wrogów. „Szalone” to bardzo adekwatne określenie. Szczególnie widoczne jest to w trakcie walk z bossami, gdzie niemal każdy z nich ma swoją unikatową cechę, na którą musimy zwracać uwagę, by ułatwić sobie pojedynek. Widać to nawet na screenach – niepokojące stwory o ludzkich cechach, hybrydy zwierząt czy pokraki, które nawet ciężko opisać. Gdy da się Japończykom swobodę twórczą, to potrafią wykreować prawdziwy brylant pod względem designu.
Wydajność jest dość ruchoma, bowiem lubi sobie skakać między czterdziestoma, a sześćdziesięcioma klatkami. W mieście Brilehaven nie utrzymuje nawet stabilnej trzydziestki. Legion tradycyjnie jest w lepszej sytuacji, ale potwierdza moją teorię, że lepiej albo podwoić klatki przez granie w 800p, albo trzymać się tej tej samej wydajności, którą zapewnia0 sprzęt Valve, ale za to w 1200p. Polecam też zablokować klatkaż na magicznej liczbie 30 – oszczędzicie nie tylko oczy, ale też baterię.
Brilehaven to jakieś wynaturzenie – nie dzieje się tu dużo, a sprzęt woła o pomoc dźwiękiem rozkręconych wentylatorów.
Ciekawostka – przy małym dysku należy uważać na aktualizacje. Gra sama z siebie już waży 80 GB, a najmniejsza aktualizacja wymaga, by wolne było drugie tyle miejsca. Lubię mieć na dysku gier pod korek, więc usuwałem grę całkowicie i pobierałem całość od nowa… Jeśli natomiast macie wolniejsze łączę, warto to wolne miejsce na dysku zostawić.
Już od pierwszej większej walki wiedziałem, że tej gry nie przechodzi się na wyłączonych głośnikach.
Trochę ponarzekałem na przeciętne technikalia, za to muzyka to jest małe mistrzostwo świata. Shoji Meguro pokazuje że zna się na rzeczy i oddał klimat świata kapitalnie. Podkład audio to absolutny top, a motywy bitewne i wykorzystanie chóru wywołuje ciarki. To, jak nastawia do walki muzyka, jest niepodrabialne, a w mojej ocenie „Warriors in Valour” miejscami przewyższa nawet kultowe „One Winged Angel” z Final Fantasy VII.
Minus w sferze audio jest właściwie jeden – jak to w jRPGach bywa, dublaż jest bardzo oszczędny, ogranicza się wyłącznie do kwestii związanych z głównym wątkiem fabularnym. No i niestety, mimo całkiem niezłego tłumaczenia na polski Persony 3 Reload, Metaphor dostępny jest tylko w języku angielskim.
Świetny start nowej marki?
Poziom pierwszy… Początek wspaniałej gry RPG, która zdecydowanie ląduje w moim top 5 gier ever.
Producent w wywiadach wspomina, że chciałby, aby Metaphor: ReFantazio rozpoczęł nową serię gier. Widząc świetne pomysły w zakresie systemu walki i zajmującą fabułę, jestem za. Wystarczy spojrzeć na ilość pozytywnych przymiotników oceniających, których użyłem w tej recenzji. Nie ukrywajmy, gra garściami czerpie z Person, a one same też zaczynały jako „tylko” spin-off serii Shin Megami Tensei. Metaphor: ReFantazio to ścisła topka gier RPG i zdecydowanie najlepsza pozycja, jaką ograłem na Steam Decku. Gorąco zachęcam do spróbowania darmowego dema – to właściwie wycięty początek gry, naprawdę sporej wielkości (około siedem godzin zawartości, w tyle przejdziecie dużą część pełnopłatnych tytułów!) naprawdę dobrze prezentuje podstawy rozwoju postaci, walki, a i fabularnie też zawiera pierwsze zwroty akcji. I, co najważniejsze, postęp przeniesiecie do pełnej wersji. Brać i grać!
Opinia dodatkowa
Maniak:
Metaphor czerpie garściami z całego dorobku dewelopera: walka zapożyczyła system Press Turn znany z głównych odsłon Shin Megami Tensei; fani Persony poczują się jak w domu widząc zarządzanie kalendarzem i tworzenie social linków między bohaterem a postaciami pobocznymi; muzyka, nad którą pracował między innymi Shoji Meguro, wydaje się być ewolucją jego pracy nad Strange Journey. Pod względem samej rozgrywki Metaphor jest niezwykle udane – ciągle gwarantuje wysoki poziom wyzwania niepozwalający na nawet chwilową bagatelizację nawet zwykłych potworów, a zastępująca zbieranie demonów/Person mechanika odblokowywanych archetypów pozwala na naprawdę dużo elastyczności w radzeniu sobie z napotkanymi przeszkodami.
Jednak powodem, dzięki któremu Metaphor: ReFantazio zostało jednym z najlepszych RPG w jakie grałem i trafiło na pierwsze miejsce mojej listy [gry roku] jest historia. Świat Metaphor z naszej perspektywy jest absolutną dystopią. Pochodzenie jednostki całkowicie determinuje jej pozycję w społeczeństwie. Hierarchia społeczna jest całkowicie podporządkowana genetyce, a rasizm i uprzedzenie są wryte zarówno w panujące normy, jak i ustanowione prawo. W dodatku królestwo mierzy się z ciągle wzrastającym zagrożeniem ze strony groteskowych potworów nazywanych „ludźmi”. My natomiast przejmujemy kontrolę nas przedstawicielem najbardziej pogardzanej, i najbardziej przypominającej prawdziwych ludzi, rasy – elderem.
Trafiamy do tego świata, gdy otrzymuje niewyobrażalną okazję na zmianę. Zamordowany król w dniu swojego pogrzebu objawia się swoim poddanym jako olbrzymia twarz wryta w wiszącym nad królestwem głazem i ogłasza, że władzę nad królestwem otrzyma śmiałek, który w przeciągu następnego roku zgromadzi największe poparcie wśród ludu. W ten sposób rozpoczyna się bezwzględny wyścig o koronę i starcie stojących wobec siebie w całkowitej przeciwności ideologii, na które pozwoliła niespotykana dotąd wolność wypowiedzi.
Gra stawia dosyć jasne pytanie: Czy społeczeństwo obywatelskie jest tylko fantazją? W dobie postępującej radykalizacji i coraz bardziej dzielącego się społeczeństwa tematyka podjęta przez Metaphor jest bardzo aktualna, ale też trudna, co rodziło na początku moje obawy, czy twórcy będą w stanie się w niej obracać z wystarczającym wyczuciem i finezją. Po ujrzeniu napisów końcowych z satysfakcją mogę napisać, że tak. Co prawda wcześniej postawione pytanie wciąż pozostało otwarte. Jednak zakończenie tej wielogodzinnej przygody pozostawiło mnie z nadzieją na to, że odnalezienie odpowiedzi wciąż jest w zasięgu naszych rąk. Wystarczy tylko wspólnie po nią sięgnąć.
Opinia opublikowana oryginalnie w naszym rankingu Gier Roku 2024.
Metaphor ograłem na PlayStation 4. Jeśli zastanawialiście się nad kondycją tej wersji, to mogę Was uspokoić. DNA Persony można tutaj znaleźć także w warstwie graficznej i dosyć wyraźnie widać, że gra była prawdopodobnie tworzona przez lata z myślą o poprzedniej konsoli Sony i dopiero następnie przeniesiona na mocniejsze platformy. Wybierając wersję na PS4 zamiast PS5 stracicie nieco rozdzielczości i framerate rzadziej będzie dobijał do 60 FPS (z niewytłumaczalnego powodu nie jest on zresztą stabilny nawet na konsolach obecnej generacji). Jedyną znaczącą różnicą są tak naprawdę czasy ładowania, które z oczywistych powodów są dłuższe (chociaż nie boleśnie) niż na platformach wyposażonych w SSD. Wersja na PS4 została wydana na zachodzie wyłącznie cyfrowo – dobra wiadomość jest taka, że kupując wersję na jedną konsolę Sony drugą dostaniecie gratis i obie wspierają cross-save. No i nie zapominajmy, że PlayStation 4 wspiera Remote Play z PS Vita. Metaphor: ReFantazio przypomniało mi o tej funkcji i po wyłączeniu monitora z przyjemnością kontynuowałem rozgrywkę, leżąc w łóżku z handheldem w dłoniach!
Serdecznie dziękujemy firmie Cenega
za udostępnienie egzemplarza recenzenckiego gry
Producent: Studio Zero/Atlus
Wydawca: Sega, Cenega
Data wydania: 11 października 2024 r.
Dystrybucja: cyfrowa
Waga: 81,7 GB
Cena: 299 PLN
Platformy: Windows, PlayStation 5, PlayStation 4, Xbox Series X/S
Najnowsze komentarze